Hưng Yên là vùng đất nằm trọn giữa đồng bằng Bắc Bộ, nơi không có núi non hùng vĩ hay rừng sâu bạt ngàn. Chính đặc điểm địa hình bằng phẳng ấy từng khiến nhiều người nghĩ Hưng Yên kém hấp dẫn. Thực tế, khi đặt chân tới đây, vẻ đẹp văn hóa và nhịp sống chậm mới là điều níu chân du khách.
Hưng Yên có núi không?
Câu trả lời chính xác: Hưng Yên không có núi.
Hưng Yên nằm giữa đồng bằng Bắc Bộ, địa hình phẳng, thấp dần từ tây sang đông. Đến đây dễ thấy ruộng lúa bát ngát, đê sông uốn lượn theo sông Hồng, sông Luộc, Bắc Hưng Hải. Không có núi, rừng hay biển. Sau sáp nhập với Thái Bình, tỉnh mới vẫn không có núi, đổi lại sở hữu văn hóa và sông biển nhiều.

Hưng Yên có gì đẹp?
Hưng Yên không gây ấn tượng bằng cảnh quan hùng vĩ, sức hút của vùng đất này đến từ chiều sâu lịch sử, làng cổ và nhịp sống Bắc Bộ xưa.
Phố Hiến – Dấu ấn một thương cảng cổ
Lần đầu đến Phố Hiến, cảm giác rõ rệt nhất là sự trầm mặc. Ít ồn ào, ít đông đúc, không gian phủ màu thời gian. Khó tin rằng nơi đây từng là thương cảng sầm uất bậc nhất Đàng Ngoài, từng được nhắc tới trong câu ca “Thứ nhất kinh kỳ, thứ nhì phố Hiến”.

Quần thể di tích Phố Hiến hiện nay gồm nhiều công trình phân bố rải rác trong thành phố Hưng Yên. Văn miếu Xích Đằng, chùa Chuông, đền Mẫu, đền Trần, chùa Phố… mỗi nơi mang một câu chuyện riêng. Dạo bước giữa những mái ngói rêu phong, nghe tiếng chuông chùa vang nhẹ, rất dễ cảm nhận được lớp trầm tích văn hóa tích tụ qua hàng trăm năm.
Làng Nôm – Ngôi làng Bắc Bộ còn nguyên hồn xưa
Làng Nôm thuộc xã Đại Đồng, huyện Văn Lâm, cách Hà Nội không xa. Con đường dẫn vào làng đi qua cây cầu đá cổ, bên dưới là dòng sông nhỏ hiền hòa. Ngay khoảnh khắc bước qua cầu, cảm giác như tách khỏi nhịp sống hiện đại.

Trung tâm làng là quần thể đình, giếng cổ, cây đa. Chùa Nôm là điểm dừng chân quan trọng, nơi lưu giữ hơn 100 pho tượng đất nung cổ. Nhiều pho tượng đã ngả màu thời gian, nét mặt mộc mạc, gần gũi. Chợ Nôm họp không quá đông, bán đủ thứ từ rau quả, bánh trái tới đồ sinh hoạt. Mọi thứ diễn ra tự nhiên, không mang cảm giác du lịch hóa.
Làng Tất Viên – Nghề đan đó bên dòng sông
Làng Tất Viên, xã Thủ Sỹ, huyện Tiên Lữ, là nơi mình có trải nghiệm khá đặc biệt. Nghề đan đó ở đây đã tồn tại hơn 200 năm. Những chiếc đó, đơm, lờ, dậm từng là vật dụng quen thuộc với người làm nghề sông nước.

Ngày nay, nhiều sản phẩm được làm để phục vụ trang trí, quay phim, trưng bày. Ghé vào một gia đình đang đan đó, nhìn đôi tay người thợ thoăn thoắt, nghe họ kể chuyện nghề, thấy rõ sự kiên nhẫn và tỉ mỉ cần có. Mỗi sản phẩm đều mất nhiều giờ, thậm chí nhiều ngày để hoàn thiện.
Hành trình sáp nhập tỉnh Hưng Yên và Thái Bình
Nếu có thời gian, kết hợp hành trình sang Thái Bình mang lại góc nhìn đầy đủ hơn về vùng đất sau sáp nhập.
- Chùa Keo ở xã Duy Nhất, huyện Vũ Thư, là điểm dừng chân rất đáng giá. Kiến trúc thời Lê được bảo tồn gần như nguyên vẹn với hệ thống mái cong, cột lim, chạm khắc tinh xảo. Không gian rộng, thoáng, rất phù hợp cho chuyến đi đầu xuân.
- Biển Quang Lang mang vẻ đẹp rất khác so với các bãi biển du lịch quen thuộc. Bờ biển hoang sơ, bãi bồi rộng, khi thủy triều rút tạo cảm giác mặt biển kéo dài vô tận. Bình minh ở đây là khoảnh khắc khó quên, ánh sáng phản chiếu trên mặt nước, màu trời thay đổi từng phút.
- Cồn Vành, Cồn Đen, Cồn Tiên mang nét đẹp sinh thái với rừng ngập mặn, bãi biển dài và không gian trong lành. Những nơi này phù hợp cho chuyến đi chậm, nghỉ dưỡng nhẹ nhàng.
Đặc sản Hưng Yên có gì ngon?
Ẩm thực Hưng Yên mộc mạc, đậm vị quê, gắn với làng nghề truyền thống, nguyên liệu tự nhiên và cách chế biến được lưu giữ qua nhiều thế hệ.
Nhãn lồng Hưng Yên
Nhãn lồng là đặc sản nổi tiếng nhất của Hưng Yên. Mùa nhãn rơi vào khoảng tháng 8 – 9, khi cả vùng quê ngập trong mùi thơm dịu. Quả nhãn tròn, cùi dày, hạt nhỏ, vị ngọt đậm nhưng không gắt. Được ăn nhãn ngay tại vườn là trải nghiệm khác hẳn mua ngoài chợ. Chủ vườn thường mời khách nếm thử, vừa ăn vừa nghe kể chuyện trồng nhãn, giữ giống, chăm cây qua từng mùa.

Tương Bần
Làng Bần thuộc thị xã Mỹ Hào là cái nôi của tương Bần. Nghề làm tương ở đây có lịch sử lâu đời, quy trình cầu kỳ. Người dân dùng lá nhãn để ủ mốc, nước giếng làng để nấu tương, chum sành thủ công để ủ.

Đến làng Bần, dễ bắt gặp những dãy chum sành xếp trước sân, nhiều chum đã vài chục năm tuổi. Vị tương đậm đà, thơm, ăn với rau muống, cà pháo hay thịt luộc đều rất hợp. Đây là món quà quê mang đậm dấu ấn Hưng Yên.
Bánh răng bừa, chả gà Tiểu Quan
Bánh răng bừa có lớp vỏ mềm, mịn, nhân thịt mộc nhĩ đậm vị. Món bánh dân dã, thường xuất hiện trong mâm cỗ quê. Chả gà Tiểu Quan là món ăn cầu kỳ hơn, thịt gà giã nhuyễn, nặn miếng, hấp chín rồi rán vàng. Vị ngọt tự nhiên của thịt gà, thơm mùi gia vị truyền thống, rất dễ ăn.
Hưng Yên không có núi, không có biển, không có rừng. Bù lại, vùng đất này sở hữu chiều sâu văn hóa, hệ thống di tích dày đặc, làng nghề truyền thống và nhịp sống chậm hiếm gặp. Với những ai tìm kiếm trải nghiệm du lịch nhẹ nhàng, giàu giá trị bản địa, Hưng Yên là lựa chọn rất đáng cân nhắc.
